NSA w dniu 12 czerwca 2008 wypowiedział się po raz pierwszy w sprawie opodatkowania tzw. dawnych spadków, czyli nabytych przed 2007 r. Niestety wyrok jest niekorzystny dla spadkobiorców.
Chodzi o ulgę w podatku od spadków i darowizn dla najbliższej rodziny, która weszła w życie z dniem 01 01 2007 r. i kontrowersyjne ustawy ją wprowadzające. Dodany art. 4a ustawy zwalnia w całości od podatku od spadków bliską rodzinę spadkodawcy. Problematyczne okazało się tylko określenie, od kiedy ulga ta ma dotyczyć. Zderzyły się tutaj bowiem dwa przepisy.
- art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 16 11 2006 r. o zmianie ustawy o podatku od spadków i darowizn oraz ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, do nabycia przedmiotów i praw majątkowych, które nastąpiło przed dniem nowelizacji 01 styczeń 2007 r. stosuje się przepisy ustawy o podatku od spadków i darowizn w brzmieniu obowiązującym przed nowelizacją.
- art. 3 ust. 2 ustawodawca dodał, o nowe brzmienie art. 4 ust. 4 ustawy o podatku od spadków i darowizn wprowadzone z dniem 1 01 2007 r. należy stosować również do nabycia własności i praw majątkowych, które nastąpiło po dniu 12 maja 2006 r. Przepis art. 4 ust. 4 ustawy o podatku od spadków i darowizn wskazuje, iż zwolnienie zawarte w art. 4a tej ustawy stosuje się w sytuacji, gdy w chwili nabycia spadku spadklobiorca posiadał obywatelstwo polskie lub jednego z krajów unijnych czy EFTA, albo gdy posiadał miejsce zamieszkania na obszarze jednego z tych krajów.
Interpretacjapowyższych przepisów okazała się tak skomplikowana, że podzieliła nawet sądy . Jedne wskazywały, że to zwolnienie tyczy się tych podatników, których spadkodawcy zmarli po 2006 r. Inne natomiast stały na stanowisku, iż zwolnienie można zastosować, gdy śmierć nastąpiła po 12 maja 2006 r.
W końcu sprawą zajął się NSA. Jak pisze Rzeczpospolita i Gazeta Prawna rozpatrywał on 4 wyroki sądowe o takich stanach faktycznych. We wszystkich przyznał rację fiskusowi, iż zwolnienie to ma zastosowanie jedynie do spadków nabytych po 2006 r.
Sąd udowadniał, że ustawa nowelizacyjna wprowadzająca tę ulgę weszła w życie 01 01 2007 r. Także art. 3 ust. 1 tej ustawy jasno wskazuje, że do rzeczy i praw nabytych przed tą datą należy stosować dawne zasady opodatkowania.
Sąd zgodził się też z tym, że to niejasne ustawy wprowadziły w błąd podatników i uznając, że nie powinni być oni obciążeni finansowo za błędy ustawodawcy, odstąpił od zasądzenia kosztów postępowania.
Prowadzeniem spraw spadkowychzajmują się adwokat z Kancelarii Adwokackiej w Warszawie.